Til að standa við fyrri áskoranir ætla ég að hoppa aftur í tímann, nánar tiltekið 40 ár því eins og alþjóð veit býr gleðin í þessu gamla. Árið 1967 var gott ár, menn eins og Jimi Hendrix, Lou Reed og Jim Morrison urðu áberandi í tónlistarlífinu, Cream gáfu út hugsanlega sína bestu plötu, Disraeli Gears, og Jefferson Airplane gaf út sitt meistarastykki, Surrealistic Pillow. Við ætlum þó að einbeita okkur að fjórum skólapiltum í London sem stofnuðu hljómsveit sem átti eftir að slá öll vinsældamet, Pink Floyd. Fyrsta platan, The Piper at The Gates of Dawn, er yfirleitt ekki talin meðal þeirra verka sem hljómsveitin varð síðar fræg fyrir en er þó án efa eitt sérstæðasta tónverk sögunnar. Áður en lagt var í gerð plötunnar hafði hljómsveitin náð ágætu orðspori í London fyrir vasklega sviðsframkoma og gefið út tvö lög sem notið höfðu töluverðra vinsælda, See Emily Play og Arnold Layne sem bæði eru uppsprottin frá forsprakka hlómsveitarinnar, Syd Barret. Það kom því fáum á óvart þegar í ljós kom að lög plötunnar yrðu flest samin af Syd, sem bæði var kúnstugur í textagerð sem og lagasmíði.

Platan opnar með laginu Astronomy Domine, lag sem fylgdi hljómsveitinni æ síðan og opnaði til að mynda safndiskinn Echoes. Lagið hefst á blöndu af skringilegum hljóðum sem áttu sér á þessum tíma enga hliðstæðu og gítarriffi sem erfitt er að gleyma. Hér má einnig strax heyra kúnstir Syds í textagerð, textarnir kunna að vera lítt skiljanlegir en þeir passa vel við melódískar laglínurnar. Astronomy Domine er klárlega hápunktur fyrri hliðar plötunnar en lögin sem á eftir fylgdu eru þó ekki af verri endanum. Lög eins og Matilda Mother og Lucifer Sam eru að mörgu leyti dæmigerð fyrir tónsmíðar Syd Barrets, byggð upp á einföldum melódíum og allt að barnalegum textum sem þó henta svo vel.

Seinni hlutinn hefst á instrumental verkinu, Interstellar Overdrive, sem líkt og Astronomy Domine hefst á gítarriffi sem seint gleymist og þróast svo út í bullandi sækadelíu sem virðist engan endi ætla að taka. Lagið var á þessum tíma stór þáttur á tónleikum hljómsveitarinnar enda einstaklega vel fallið að stórbrotinni sviðsframkomu sveitarinnar. Einnig má greina ýmislegt þarna sem hljómsveitin hélt í eftir að Syd yfirgaf bandið, eða öllu heldur var yfirgefinn. Hin lögin skortir kraftinn sem einkenndi Interstellar en eru engu að síður byggð upp á einföldum laglínum í anda þeirra laga sem höfðu áður náð vinsældum. Sér í lagi má nefna lagið Bike sem er yfirfullt af hljóðeffektum og melódíum sem voru einkennandi fyrir plötuna.

Þrátt fyrir að plötuna vanti heildarmyndina sem síðari verk Pink Floyd voru svo fræg fyrir þá er hér á ferðinni alger gullmoli í sögu prog-rokksins. Framúrstefnuleg tónlistin átti vel við og dreif áfram fleiri listamenn í þessum anda. Þetta er án efa plata sem ég mæli með, bæði fyrir byrjendur og lengra komna, jafnvel þeir allra útvarpsskemmdustu eiga að finna eitthvað þarna sem þeim líkar við.

Brjálaðir demantar eins og þessi finnast ekki á hverju strái.

Shine on

skrifað af criticts 00:26 criticts